Well, H. Rochus |
||
| Gediskwalificeerd: | ja | |
|---|---|---|
| Cultusobject: | H. Rochus |
Open Street Maps
|
| Datum: | 16 augustus | |
| Periode: | 1715 (?) - eerste helft 20e eeuw | |
| Religieuze context: | Christelijk | |
| Locatie: | St. Rochuskapel op de Kamp binnen de parochie van de H. Vitus | |
| Adres: | De Kamp 14, 5855 EG Well | |
| Gemeente: | Bergen | |
| Provincie: | Limburg | |
| Bisdom: | Roermond | |
| Samenvatting: |
Het Rochusfeest op 16 augustus staat op De Kamp traditioneel bekend als het feest van de familie Daemen. In de 18e eeuw kwamen echter al vereerders van elders naar de kapel, zoals blijkt uit achtergelaten ex-voto’s. Ook in de 20e eeuw werd de kapel nog bezocht door vereerders van buiten Well. |
|
| Auteur: | Jeroen de Jong / Egbert ter Heine | |
| Illustraties: | ||
| Topografie |
- De Rochuskapel ligt op een verhoging aan de uiterwaarden van de Maas, naast de boerderij ‘Kamperhof’ of ‘Kapelhof’ (uit 1647). De aanduiding ‘Op de Kamp’ verwijst sinds de 15e eeuw naar de percelen die gelegen waren in de omgeving van de Kamperweg tussen Ayen en Well. In 1714 stichtte Derck Damen een buurtkapel, die in het volgende jaar werd opgeleverd. In de 19e eeuw stond nog op deur: ‘I.H.S. Geeft God de eer door Derck Daemen jonggesel is geordonneert dese capel voor de goede liede van de Kamp en de harten van Well, Anno 1715’. Wingens (1993) oppert de mogelijkheid dat de verbreiding van de Rochusverering en de bouw van de kapel onder invloed van de aanwezigheid van het franciscanerklooster te Venray is geschied. |
|
| Cultusobject |
- De Heilige Rochus, beschermheilige tegen de pest, werd rond 1295 geboren in Montpellier (Fr). Rochus trok, na het overlijden van zijn ouders, op zijn achttiende naar Rome. Onderweg verzorgde hij slachtoffers van de pest, maar op de terugweg raakte hij zelf besmet. Hij genas echter, mede dankzij een engel die hem verzorgde en een hond die dagelijks zijn wonden likte en hem voedsel bracht, zo luidt de legende. Terug in Montpellier werd hij van spionage beschuldigd en in de kerker opgesloten. Daar stierf hij vijf jaar later. |
|
| Verering |
De heilige werd in de 18e eeuw in het algemeen ingeroepen als patroon tegen (besmettelijke) ziekten. Van deze praktijk getuigen nog drie bij het beeld in de kapel opgehangen zilveren ex-voto’s: in de vorm van een hand, een been en een hart. Het hart heeft verder nog als opschrift: ‘Sent Rochus Wellem Jansen 1745’. Over de vereringspraktijk en bedevaarten uit de 18e en de 19e eeuw is verder niets bekend. Dorpsbewoners wisten zich in 1999 evenwel nog te herinneren dat er aan het begin van de 20e eeuw mensen van buiten de familie Daemen, uit de wijde omtrek, er Rochus kwamen vereren. In 1938 herinnerde een voormalige misdienaar zich hoe hij jaarlijks naar de kapel ging om te assisteren: ‘En mit Sint Rôchus môsse we nor èn ander geheucht, nô de Kamp’.
|
|
| Materiële cultuur |
- Tot 1936 hing een olieverfschilderij van de H. Rochus achter het altaar. Later, tot 1944 heeft dit in de boerderij Kamperhof gehangen, waarna het doek is verdwenen.
|
|
| Bronnen en literatuur |
Archieven: Well, archief Stichting Rochuskapel, familie Daemen. |
|
| Laatste mutatie | 02-03-2026 | |
|
naar het KDC, voor aanvullingen en
commentaar. |
||


