Hertogenbosch, H. Leonardus van Veghel |
||
| Gediskwalificeerd: | ja | |
|---|---|---|
| Cultusobject: | H. Leonardus van Veghel |
Open Street Maps
|
| Datum: | 9 juli | |
| Periode: | 17e eeuw - | |
| Religieuze context: | Christelijk | |
| Locatie: | Basiliek St. Jan | |
| Adres: | Torenstraat 16, 5211 KK 's-Hertogenbosch | |
| Gemeente: | 's- Hertogenbosch | |
| Provincie: | Noord-Brabant | |
| Bisdom: | 's- Hertogenbosch | |
| Samenvatting: |
De Bossche St. Jan bezit sinds ca. 1875 een beeld met altaar van St. Leonardus van Veghel, martelaar, opgehangen in Den Briel op 8 juli 1572. Hij was één van de Martelaren van Gorcum. De kerk heeft geprobeerd om rond het Leonardusbeeld in de St. Jan een heiligencultus op te starten, dit heeft echter niet geleid tot een cultus met een bedevaartkarakter. |
|
| Auteur: | Geert Vink / Frans Kroonenberghs | |
| Illustraties: | ||
| Topografie |
- Voor een beschrijving van de Sint-Jan zie: Hertogenbosch, O.L. Vrouw |
|
| Cultusobject |
- Leonardus van Veghel was een van de 19 martelaren van Gorcum. Hij werd geboren in 1527 als zoon van de kaarsenmaker Goyard Vechel. Vanaf zijn 10e jaar ging hij naar de plaatselijke school van de Broeders van het Gemene Leven. Na een studie filosofie en letteren aan de universiteit van Leuven vanaf 1553 en een studie theologie onder de befaamde Ruard Tapper aan het Adrianus VI-college in diezelfde stad werd hij, op advies van Tapper, in 1556 als pastoor aangesteld in Gorcum. In 1571 werd hij voorgedragen als pastoor in Gouda, maar onduidelijk is waarom dit geen doorgang vond. De stad Gorcum werd in juni 1572 door de watergeuzen ingenomen en daarbij werden een aantal geestelijken, waaronder Leonardus, gevangengezet. Na een kortstondige vrijlating werd hij opnieuw gevangengenomen. Hij werd vervolgens, tezamen met de andere geestelijken, overgebracht naar Den Briel en daar tenslotte met 18 andere geestelijken op bevel van de aanvoerder der Geuzen, Lumey van der Marck, in het verwoeste kanunnikenklooster van Rugge opgehangen. In 1675 werden de martelaren zalig verklaard door paus Clemens X en pas in 1867, na het herstel van de bisschoppelijke hiërarchie in Nederland, vond de heiligverklaring door paus Pius IX plaats.
|
|
| Verering |
- In juli 1873 vond de eerste bedevaart van de Bossche Processie naar Den Briel plaats, dit om haar eigen martelaar te eren. In 1923 vond hiervan het vijftigjarig jubileum plaats. |
|
| Materiële cultuur |
- Gebedskaart, uitgegeven tijdens de herdenking 450 jaar na de dood van de martelaren van Gorcum op 9 juli 2022 met bijzondere vermelding van de H. Leonardus en Nicolaas Pieck, beiden afkomstig uit 's-Hertogenbosch. |
|
| Bronnen en literatuur |
Literatuur: .A. van Laar, De H. Leonardus van Vechel, zijn leven en marteldood, met eenige godvruchtige oefeningen ter eere van dien heilige: opgedragen aan de katholieke Bosschenaren ('s Hertogenbosch: Lutkie & Cranenburg, 1872); W.F.J. Juten, ‘De H. Leonardus van Vechel’, in: Taxandria 10 (1903), p. 262; M.L. Bertrand, De H. Leonardus van Veghel, martelaar, de glorie van stad en bisdom 's-Hertogenbosch ('s-Hertogenbosch: Mosmans Zoon, 1923). |
|
| Laatste mutatie | 23-03-2026 | |
|
naar het KDC, voor aanvullingen en
commentaar. |
||






