Maastricht, Sint Lambertus

Gediskwalificeerd: ja
Cultusobject: Sint Lambertus Open Street Maps
Datum: 17 september [zondag na]
Periode: 1938 tot heden
Religieuze context: christelijk
Locatie: Schatkamer St. Servaasbasiliek
Adres: Keizer Karelplein 3, 6211 TC Maastricht
Gemeente: Maastricht
Provincie: Limburg
Bisdom: Roermond
Samenvatting:

Lambertus is de enige Maastrichtenaar die heilig is verklaard. Toch is de verering in zijn geboortestad nooit groot geweest. Pas in 1910 wordt een eerste kerk naar hem vernoemd die in 1938 relieken van de heilige uit Luik verkrijgt..De reliekbuste kent een grote verering maar er is geen sprake van een bedevaart

Auteur: Hub. G.P. Reumkens; Geert Vink, Egbert ter Heine
Illustraties:
Topografie

- De Lambertusparochie is opgericht in 1911 door opsplitsing van de Sint Servaasparochie. De nieuwe parochiegemeenschap omvatte de bevolking ten westen van de oude stad. Haar kerk was de eerste buiten de stadsmuren van1262 en de vijfde van Maastricht.
- De kerk is gebouwd in Romano-Byzantijnse stijl in de vorm van een byzantijns kruis, aaan de buitenkant met Kunrader steen en van binnen met mergel. De voornaamste glas-in-lood ramen zijn uit de twiniger jaren van de twintigste eeuw van het atelier A. Nicolaws & Zonen te Roermond. Parochiaan W. van Hoorn heeft in 1942 bovern de ingang van de kerk beeltenissen aangebracht van Servatiusm Lambertus en Hubertus. De benedictijn Francois Mes schilderde in 1948 het gewelf met voorstellingen vabn een bijbel voor de armen. De kerk is in 1985 aan de eredienst onttrokken. De parochie St.Anna-Lambertus vormt anno 2026 een federatie met de parochie St. Theresia-Jozef. De reliekbuste van St. Lambertus bevindt zich in de schatkamer van de St. Servaasbasiliek in Maastricht. 

Cultusobject

- In 1937 verkreeg de parochie uit de schatkamer van de kathedraal van Luik een reliek van de H. Lambertus. Het atelier van de Gebroeders Brom uit Utrecht maakte in 1940 hiervoor een schrijn in de vorm van de buste van de heilige. De schrijn bevat 20 kg zilver en is 110 cm hoog. Met uitzondering van het aangezicht is het geheel verguld en zijn mijter en gewaad rijk versierd met edelstenen, medaillons en emailcloissoné.

Verering

Het reliekschrijn van Sint Lambertus vormt het middelpunt van de verering van deze Maastrichtse heilige. Oorspronkelijk werd het schrijn tijdens de traditionele processie in Maastricht gedragen door de verkennersgroep van de parochie. In 1985 wordt hiertoe een dragersgilde met eigen tenue opgericht. Daarop volgt in 1992 de installatie van de Broederschap van Sint Lambertus. Deze wil dienstbaar zijn aan de katholieke eredienst, religieuze en levensbeschouwelijke activiteiten voor de leden en parochianen organiseren, de devotie tot St. Lambertus bevorderen en behulpzaam zijn bij projecten en activiteiten van de parochie. Hoogtepunt vormt de feestdag van de heilige op 17 september. De Broederschap slaagt er op bescheiden wijze in de aandacht van de parochianen te trekken voor hun patroonheilige, en tijdens processies stijlvol en waardig de eer van de enige Maastrichtse heilige hoog te houden.

Bronnen en literatuur

Literatuur: Godescalk: De H. Lambertus, Bisschop van Maastricht en Martelaar. Zijn leven, werken en sterven. Met aantekeningen voorzien door Jac. Vrancken, pastoor de St. Lambertuskerk te Reuver, Roermond 1896; Haye, Régis de la: S. Lambertus. In: De bisschoppen van Maastricht. Serie Vierkant Maastricht nr. 5, uitgegeven door de Stichting Historische Reeks Maastricht, mei 1985, pp. 64-71.; Minis, S.E., Sint Lambertuskerk. In: De jonge monumenten van Maastricht. Uitgegeven door de Gemeente Maastricht, Dienst Stadontwikkeling en Grondzaken, b.g.v. de Open Monumentendag Maastricht 1992, pp. 27-28.; Bouwens, R.H.H.L., St. Lambertuskerk. Serie Maastrichts Sihouet nr. 33, uitgegeven door de Stichting Historische Reeks Maastricht, sept. 1991.
Overige Bronnen: KDC BiN-diskw.-dossier Maastricht

Laatste mutatie 13-04-2026
  naar het KDC, voor aanvullingen en commentaar.