Udenhout, H. Hubertus

Gediskwalificeerd: ja
Cultusobject: H. Hubertus Open Street Maps
Datum: zaterdag na 3 november
Periode: 1949 - 1979
Religieuze context: Christelijk
Locatie: Sint-Lambertuskerk
Adres: Slimstraat 9, 5071 EG Udenhout
Gemeente: Tilburg
Provincie: Noord-Brabant
Bisdom: 's-Hertogenbosch
Samenvatting:

De onderzoeksvraag was of er een verband bestaat tussen Udenhout en de H. Hubertus. Dat geldt niet voor de kerk in deze plaats, want die is gewijd aan de H. Lambertus. Er werd in Udenhout echter wel van 1949 tot 1979 een jaarlijkse slipjacht gehouden op de zaterdag na de feestdag van de H. Hubertus. De Sint-Lambertuskerk was hierbij het beginpunt. De traditie van de slipjacht had geen bedevaartkarakter.

Auteur: Jeroen van de Ven ; Geert Vink ; Marga Pauwels
Illustraties:
Topografie

- Het oudste kerkgebouw in Udenhout was een kapel uit de 15e eeuw, gebouwd vlakbij het kruispunt van doorgaande wegen in het dorp. Naar de naam van die wegen werd de kapel in bronnen regelmatig aangeduid als de "Cruijsstraetse capelle". In 1648 kwam de kapel in handen van de hervormden. De katholieken grepen de invasie van de Franse troepen in 1672 aan om een schuurkerk te bouwen. In 1723  werd Udenhout een zelfstandige parochie. Bij die gelegenheid werd er een nieuwe, grotere en stenen schuurkerk gebouwd. Toen ook deze te klein werd, is in 1840-1841 de Sint-Lambertuskerk gebouwd, naar ontwerp van architect J.H. Laffertée. De kerk is een neoclassicistische waterstaatkerk. In 1951 werd ze tot kruiskerk uitgebreid. 
- Hubertushof is de naam van een straat in Udenhout. De postcode van de straat is 5071 CZ. De huizen in de Hubertushof zijn gebouwd tussen 1979 en 1981. De straat is vernoemd naar de H. Hubertus. Waarschijnlijk is deze naam destijds gekozen door burgemeester Hoefsloot. Mogelijk is hij op het idee gekomen naar aanleiding van de slipjacht in Udenhout, waar Hubertus de beschermheilige van was.

Cultusobject

- Volgens de legende bekeerde Hubertus zich tot het Christendom tijdens een jachtpartij in de Ardennen op Goede Vrijdag in het jaar 683. Toen hij een hert wilde schieten, draaide het dier zich om een toonde zijn gewei met daartussen een stralend kruis. Sindsdien wijdde Hubertus zijn leven aan de verspreiding van het evangelie. Hij bracht het tot bisschop van Tongeren-Maastricht en Luik. Hubertus, geboren omstreeks 656 en gestorven in 727, werd in 744 heilig verklaard. Hij is niet alleen patroon van de jacht en de jagers, maar ook beschermheilige tegen hondsdolheid.

Verering

- Van 1949 tot 1979 werd jaarlijks in Udenhout de Hubertus-slipjacht gehouden, op de zaterdag na de feestdag van de H. Hubertus (3 november). De slipjacht was een nabootsing van de Engelse vossenjacht, met het verschil dat er niet op levende dieren werd gejaagd. Er werd een kunstmatig spoor van vossengeur uitgezet, dat de honden volgden. Bugemeester W.Th.M. Verhoeven en pastoor Karel Prinsen namen in 1949 het initiatief tot de slipjacht. De dag begon met een plechtige jagersmis in de Sint Lambertuskerk. Na de mis werden de deelnemers door de burgemeester ontvangen op het stadhuis en de ruiters en honden buiten de kerkgebouw gezegend door de pastoor. Daarna trok de jachtstoet onder begeleiding van harmonie en fanfare naar het jachtterrein in de duinen. Het geheel was voor Udenhout een belangrijke traditie die ieder jaar veel publiek trok. Op aandringen van de Vereniging voor Natuurmonumenten kwam er in 1979 een einde aan de slipjacht.

Bronnen en literatuur

Literatuur: L. Huyghebaert, Sint Hubertus. Patroon van de jagers in woord en beeld. Historie - Legenden - Folklore (Antwerpen: De Sikkel, 1949); Jan van Laarhoven, Het schetsenboek van Hendrik Verhees (Den Bosch: Merlijn, 1975) p. 52-53 [kapel].
Websites: https://kadastralekaart.com/woonplaatsen/udenhout/1045/0855300000002155/adressen?srsltid=AfmBOopbKadinBXIaqaAGfFz_KU2qcI1dqlOimjSlrWabjXwK3GCALk;
https://nl.wikipedia.org/wiki/Udenhout;
https://nl.wikipedia.org/wiki/Sint-Lambertuskerk_(Udenhout);
https://www.schoorudenhout.nl/slipjacht/;
https://www.tilburgers.nl/destijds-1970-slipjacht-in-udenhout/.
Overige Bronnen: KDC BiN-diskw.-dossier Udenhout-Hubertus?

Laatste mutatie 13-04-2026
  naar het KDC, voor aanvullingen en commentaar.