- In de 17e eeuw stond het beeld in de huiskapel van een woonhuis aan de Potterstraat te Heusden. Van 1685-1840 stond het in de schuurkerk in Heusden. In 1841 kregen de katholieken een waterstaatskerk die in 1853 de parochiekerk werd van Heusden. 
- De parochiekerk, de oude waterstaatskerk, werd in november 1944 door Duitse troepen opgeblazen, een dag nadat de pastoor het beeld uit de reeds beschadigde kerk had meegenomen en in de kelder van de pastorie had opgeborgen. Vanaf 1950 tot 2002 stond het beeld af en toe in de nieuwe parochiekerk van Heusden; deze kerk werd in 2008 aan de eredienst onttrokken. 
- In 2002 werd een replica van het beeld in de voormalige doopkapel van de ondertussen gesloten Catharinakerk. Die kapel heet nu het Stiltecentrum en niet 'kapel' om het een opener, religiebreder karakter te geven. Het is een kleine ruimte bedoeld voor rust, gebed en stilte. Het gebouwtje valt onder de Parochie Wonderbare Moeder.

- Een 14e eeuws Mariabeeld (de voormalige O.L. Vrouw van Aalburg). Pastoor Mommers (sinds 1939) liet het oude beeldje door C. Verdonk restaureren.
- In 1954 is  in opdracht van pastoor F. Mommers een eikenhouten replica van het oude beeldje gemaakt, van de hand van beeldhouwer Piet Verdonk. 

- De oorsprong van de Mariaverering in Heusden ligt in Aalburg, bij de miraculeuze O.L. Vrouw van Aalburg. Dit beeld werd eind 16e eeuw in veiligheid gebracht omdat de kerk van Aalburg door de protestanten in bezit werd genomen. Het werd in Heusden in een particulier huis verstopt. Het beeld was op tijd door de Aalburgenaar Carel de Wael, bijgenaamd de Beenhakker, uit de kerk gehaald. Hij gaf het aan zijn dochter Anna in Heusden in bewaring. Toen Anna uit Heusden wegging heeft zij het beeld aan mej. Ypelaar gegeven. 
- Nadat het bij Ypelaar vele jaren opgeborgen was geweest, kwam het beeldje van 1657 tot 1685 weer in een zekere openbaarheid doordat het in de huiskapel van de familie een plaats ter verering kreeg.
- In 1685 verhuisde het beeldje naar de tot kerk verbouwde schuur, een onderdeel van de lokale brouwerij De Schenkkan. Daar werd in 1821 werd een speciale troon voor het beeldje gemaakt, met haar naam erboven en omgeven door zonnestralen, zodat de vrome 'aanschouwer alle vertrouwen op hare machtige voorspraak en bescherming' kon rekenen, aldus de pastoor.
- De schuurkerk werd in 1841 gesloten en de gelovigen konden dat jaar vanaf 16 november in de nieuwe waterstaatskerk ter kerke gaan. Bouwpastoor J. van Asten plaatste het Mariabeeld prominent op een console tegen een van de pilaren van de kerk aan. Het beeld kreeg bovendien een kostbare mantel om en werd met goud en zilver versierd, waarschijnlijk allemaal om de vroegere vermaardheid van het beeld nog altijd te benadrukken en wellicht de verering weer te stimuleren.
- In 1852, bij een reorganisatie van het interieur van de kerk ten einde meer kerkbanken te kunnen neerzetten, werd het beeldje uit de kerk gehaald en kreeg het een plaats in de niet-openbare pastorie van de kerk. Blijkbaar was er geen sterke verering meer voor het beeldje, omdat anders het wel een plaats ergens in de kerk had behouden. Alleen tijdens Mariafeestdagen kreeg het beeldje weer eventjes een plaats in de kerk.
- Pastoor J. Binnen bracht het beeldje weer permanent naar een zijaltaar en schreef 'Bijzonderheden aangaande het miraculeuze beeld van Onze Lieve Vrouw van Heusden', teneinde de kwijnende devotie weer op te vijzelen.
- De in 1939 aangetreden pastoor F. Mommers trok zich de devotie aan. Hij liet het middeleeuwse beeldje opknappen en richtte in 1940 een broederschap voor O.L. Vrouw van Heusden op. Het waren vrijwel alleen parochianen die er lid van werden, zo'n 400 in totaal. Ondanks speciale kanselredenaars (zoals pater W. Jonkbloedt en pater Sympharius) die hij liet komen om de verering te bevorderen, bleef de cultus een lokale aangelegenheid.
- Vawege de grote schade aan de binnenstad van Heusden, moest de vesting geheel worden verlaten. Pastoor Mommers ging naar Vlijmen en nam het Mariabeeldje mee, waar het eind 1944 tot 12 mei in een noodkerk stond. Nu staat daar nog dw Wolput-kapel. Daarna kwam Maria in de noodkerk van Heusden terecht. Het origineel ging in een kluis en een replica van het waardevolle historische object werd in de kerk opgesteld. Alleen in de Mariamaanden mei en oktober kwam het origineel ter verering weer in de kerk. Streekarchivaris Tom van der Aalst opperde in 2000 om dan beter het origineel permanent in een museum tentoon te stellen. Dat trieerde diaken Martin van Hoof om deze Maria weer meer aandacht te geven. De Mariakapel werd als Stiltecentrum opgeknapt en goed beveiligd kreeg het originele beeldje er in 2002 een nieuwe plek, terwijl dit keer de replica de kluis in ging.
- In 2008 werd een een minisymposium gewijd aan de historie van Maria van Heusden; voor die gelegenheid werd een Heusdens Marialied gecomponeerd. De Maria van Heusden draagt sinds die tijd een soort geuzetitel: 'Tegen de stroom in', dat heeft niets te maken als zou dit beeld zich in die zin miraculeus hebben gemanifesteerd, zoals bij sommige andere miraculeuze Mariabeelden (zie bijv. Oirschot), maar als een hart onder de riem voor hen in de samenleving die zich maar moeizaam kunnen handhaven en tegen de stroom in moeten roeien.

- Jan Simonis ontwierp in 2007 een 'Vreugdkransje', een hanger met een 'medalie' van 'Maria van Heusden'.

Literatuur: P. Breugelmans, 'Onze Lieve Vrouw van Aalburg te Heusden', in: Sint-Jansklokken (5 en 12 januari 1952); '"Troosteres der bedrukten", Onze Lieve Vrouw van Aalburg te Heusden - en "De Wonderbare Moeder", Onze Lieve Vrouw van de Garswei te Elshout.', in: Met gansen trou (januari 1952, nr. 1) p. 66-67 ; H. Brabers e.a. (red.), Onze Lieve Vrouwkes van Brabant (Den Bosch: Provinciaal Genootschap, 1977) p. 8-9; Hans van Eeden, Maria van Heusden. Tegen de stroom in (Heusden: Brandarispers, 2008) p. 9-16.
Overige bronnen: KDC BiN-diskw.-dossier Aalburg-O.L. Vrouw.